ยาปฏิชีวนะ (รักษาสิวอักเสบ โรคฉี่หนู มาลาเรีย ไทฟัส)
กินพร้อมอาหาร ดื่มน้ำมากๆ และห้ามนอนราบอย่างน้อย 30 นาทีหลังกินยา
คลื่นไส้ อาเจียน ผิวหนังไวต่อแดดจัด ระคายหลอดอาหาร
สตรีมีครรภ์ เด็กอายุต่ำกว่า 8 ปี (ทำให้ฟันเหลืองถาวร)
ห้ามกินพร้อมนม ยาลดกรด หรือธาตุเหล็ก ควรทาครีมกันแดดหากต้องออกแดด
เก็บพ้นแสงแดด
ยาระบายชนิดกระตุ้นลำไส้ แก้ท้องผูก
กินก่อนนอน กลืนทั้งเม็ด ห้ามเคี้ยวหรือบด
ปวดมวนท้อง ท้องเสีย
ปวดท้องรุนแรงไม่ทราบสาเหตุ ไส้ติ่งอักเสบ ลำไส้อุดตัน
ห้ามกินพร้อมนมหรือยาลดกรด ไม่ควรใช้นานเกิน 1 สัปดาห์ เพราะลำไส้จะเคยตัว(ขี้เกียจ)
อุณหภูมิไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส
รักษาโรคซึมเศร้า โรควิตกกังวล และปวดเส้นประสาทเรื้อรัง
กลืนทั้งแคปซูล ห้ามแกะหรือบด กินพร้อมหรือไม่พร้อมอาหารก็ได้
คลื่นไส้ ปากแห้ง นอนไม่หลับ เหงื่อออกมาก
ผู้ป่วยโรคตับรุนแรง ต้อหินมุมปิด
ห้ามหยุดยาเองกะทันหันเด็ดขาด เพราะจะเกิดอาการถอนยารุนแรง (ปวดหัว วิงเวียน หงุดหงิด)
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาต้านไวรัส HIV
กินก่อนนอน ในขณะท้องว่าง
เวียนศีรษะ ฝันร้าย สับสน (อาการทางสมองมักเกิดในช่วงสัปดาห์แรกๆ)
ผู้ป่วยโรคตับวายรุนแรง
หลีกเลี่ยงการกินอาหารไขมันสูงก่อนกินยา เพราะจะทำให้ยาดูดซึมมากเกินไปจนเวียนศีรษะรุนแรง
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาแก้ปวดไมเกรนเฉียบพลัน
กินทันทีที่เริ่มมีอาการปวดไมเกรน (ห้ามใช้เพื่อป้องกันล่วงหน้า)
รู้สึกหนักๆ หรือบีบรัดที่หน้าอก/คอ วิงเวียน อ่อนเพลีย
โรคหัวใจขาดเลือด ความดันโลหิตสูงที่คุมไม่ได้ ประวัติเส้นเลือดสมองตีบ
ห้ามใช้ซ้ำภายใน 24 ชม. หากเข็มแรกไม่ได้ผล (เว้นแต่แพทย์สั่ง)
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาลดความดันโลหิตสูง และภาวะหัวใจล้มเหลว
กินก่อนหรือหลังอาหารก็ได้ วันละ 1-2 ครั้ง
ไอแห้งๆ เวียนศีรษะ หน้ามืดเมื่อเปลี่ยนอิริยาบถ
สตรีมีครรภ์ เคยมีประวัติหน้า/ปากบวม (Angioedema) จากยา
หากไอแห้งรุนแรงจนรบกวนการนอนหรือชีวิตประจำวัน ให้แจ้งแพทย์เพื่อเปลี่ยนยา
เก็บป้องกันความชื้น
ยาคลายกล้ามเนื้อ บรรเทาอาการปวดเกร็งกล้ามเนื้อ (คอ บ่า ไหล่)
กินหลังอาหาร
ง่วงซึม อ่อนเพลีย เวียนศีรษะ ปวดท้อง
ผู้ที่แพ้ยานี้ สตรีให้นมบุตร
ยาอาจทำให้ความตึงตัวของกล้ามเนื้อลดลง ควรงดขับรถหากมีอาการง่วงซึม
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาแก้ปวดไมเกรนชนิดเฉียบพลัน
กินทันทีที่เริ่มปวดไมเกรน 1-2 เม็ด หากไม่หายกินซ้ำได้ 1 เม็ดทุก 30 นาที
คลื่นไส้ อาเจียน ชาตามปลายมือปลายเท้า มือเท้าเย็น
สตรีมีครรภ์ โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ ความดันโลหิตสูงรุนแรง โรคตับ/ไต
ห้ามกินเกิน 6 เม็ดต่อวัน และห้ามเกิน 10 เม็ดต่อสัปดาห์ (ระวังหลอดเลือดหดตัวรุนแรงจนมือเท้าเน่า)
เก็บที่อุณหภูมิห้อง พ้นแสง
ยาปฏิชีวนะ ฆ่าเชื้อแบคทีเรีย (มักใช้ในผู้ที่แพ้ Penicillin)
กินก่อนอาหาร 1 ชม. หรือหลังอาหาร 2 ชม.
ปวดบิดท้องรุนแรง คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย
โรคตับรุนแรง กำลังใช้ยาแก้ไมเกรนกลุ่ม Ergotamine
ยาตีกับยาอื่นเยอะมาก (เช่น ยาลดไขมัน) ควรแจ้งแพทย์/เภสัชกรทุกครั้งว่าใช้ยานี้อยู่
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยารักษาโรคซึมเศร้า และโรควิตกกังวล
กินวันละ 1 ครั้ง ตอนเช้าหรือก่อนนอน
คลื่นไส้ ปากแห้ง เหงื่อออกมาก อ่อนเพลีย เสื่อมสมรรถภาพทางเพศ
กำลังใช้ยากลุ่ม MAOI หรือมีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิด
ต้องใช้เวลา 2-4 สัปดาห์ยาจึงจะออกฤทธิ์เต็มที่ ห้ามหยุดยาเองกะทันหัน
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาลดกรด รักษาแผลในกระเพาะอาหาร/กรดไหลย้อน
กลืนทั้งเม็ด ห้ามเคี้ยว/บด กินก่อนอาหารอย่างน้อย 30 นาที
ปวดศีรษะ ปวดท้อง ท้องเสีย หรือท้องผูก
แพ้ยากลุ่ม PPIs กำลังใช้ยาต้านไวรัส Rilpivirine
การใช้นานเกิน 1 ปี อาจเพิ่มความเสี่ยงกระดูกพรุนและขาดวิตามินบี 12
เก็บพ้นความชื้นและแสง
ยารักษาวัณโรค (ต้องกินร่วมกับยาต้านวัณโรคตัวอื่น)
กินวันละ 1 ครั้ง ตามเวลาเดิม
ตามัว การมองเห็นสีผิดปกติ (แยกสีเขียว-แดงไม่ออก) กรดยูริกสูง
ผู้ที่มีปัญหาเส้นประสาทตาอักเสบ
หากพบความผิดปกติของการมองเห็นให้รีบหยุดยาและแจ้งแพทย์ทันที
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาแก้ปวดอักเสบข้อ (ข้อเสื่อม รูมาตอยด์ ปวดเก๊าท์) ข้อดีคือกัดกระเพาะน้อย
กินวันละ 1 ครั้ง ก่อนหรือหลังอาหารก็ได้
ใจสั่น บวมน้ำ ความดันโลหิตสูงขึ้น ปวดท้องเล็กน้อย
สตรีมีครรภ์ โรคหัวใจขาดเลือดรุนแรง โรคหลอดเลือดสมอง
ควรใช้ขนาดยาต่ำสุดที่ได้ผลในระยะเวลาสั้นที่สุด เพื่อลดผลกระทบต่อหัวใจ
อุณหภูมิไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส
ยาต้านไวรัส (ใช้รักษาไข้หวัดใหญ่ หรือ COVID-19)
กินตามขนาดยาและเวลาที่แพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด (วันแรกมักกินหลายเม็ด)
คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย ระดับกรดยูริกสูงขึ้นชั่วคราว
สตรีมีครรภ์ หรือผู้ที่พยายามจะตั้งครรภ์
ระวังการใช้ในผู้ป่วยโรคเก๊าท์ หรือโรคตับบกพร่องรุนแรง
อุณหภูมิไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส
ยาลดกรดยูริก ป้องกันโรคเก๊าท์ (มักใช้เมื่อแพ้ Allopurinol)
กินวันละ 1 ครั้ง ก่อนหรือหลังอาหาร
ค่าการทำงานของตับผิดปกติ คลื่นไส้ ปวดข้อ ผื่น
กำลังใช้ยา Azathioprine หรือ Mercaptopurine
ระวังการใช้ในผู้ป่วยที่มีประวัติโรคหัวใจและหลอดเลือดรุนแรง
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาลดความดันโลหิตสูง (กลุ่มบล็อกแคลเซียม)
กลืนทั้งเม็ด ห้ามเคี้ยว/หัก/บด ควรกินตอนเช้าขณะท้องว่าง หรือหลังอาหารมื้อเบาๆ
ขาบวม ข้อเท้าบวม หน้าแดง ปวดศีรษะ ใจสั่น
ภาวะหัวใจล้มเหลวรุนแรงที่ยังควบคุมไม่ได้
ห้ามกินร่วมกับน้ำเกรปฟรุตเด็ดขาด เพราะจะทำให้ระดับยาเกินขนาดจนความดันตกวูบ
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาลดระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือด
กินพร้อมอาหารมื้อหลัก เพื่อให้ยาดูดซึมดีที่สุด
ปวดท้อง คลื่นไส้ ค่าตับสูงขึ้น
โรคตับหรือไตวายรุนแรง โรคถุงน้ำดี
ระวังการใช้ร่วมกับยาลดไขมันกลุ่ม Statin (เพิ่มความเสี่ยงปวดกล้ามเนื้อรุนแรง)
เก็บพ้นความชื้น
ป้องกันและรักษาโรคโลหิตจางจากภาวะขาดธาตุเหล็ก
กินตอนท้องว่าง (ดูดซึมดีสุด) แต่ถ้าระคายกระเพาะให้กินหลังอาหาร
คลื่นไส้ ท้องผูก อุจจาระสีดำ ปวดท้อง
โรคธาลัสซีเมีย หรือภาวะที่มีธาตุเหล็กเกินในร่างกาย
ห้ามกินพร้อมนม ยาลดกรด หรือชา/กาแฟ อุจจาระสีดำเป็นเรื่องปกติไม่ต้องตกใจ
เก็บพ้นแสง
ยาแก้แพ้ ลดจาม น้ำมูก ผื่นคัน (ไม่ง่วงเลย)
กินก่อนอาหาร ดื่มน้ำเปล่า
ปวดศีรษะ วิงเวียน ท้องเสียเล็กน้อย
ผู้ที่แพ้ยานี้
ห้ามกินร่วมกับน้ำผลไม้ (เช่น น้ำส้ม น้ำแอปเปิล) เพราะน้ำผลไม้จะลดยาลงจนไม่เห็นผล
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
รักษาต่อมลูกหมากโต (5mg) และรักษาผมร่วงทางพันธุกรรม (1mg)
กินเวลาใดก็ได้ วันละ 1 ครั้ง
เสื่อมสมรรถภาพทางเพศ น้ำอสุจิลดลง
สตรีมีครรภ์ เด็ก
สตรีมีครรภ์ห้ามสัมผัสเม็ดยาที่แตก/หักเด็ดขาด (อาจทำให้ทารกเพศชายในครรภ์พิการ)
เก็บในที่แห้งและเย็น
ยาฆ่าเชื้อรา (เชื้อราในช่องคลอด เชื้อราในปาก หรือผิวหนัง)
กินก่อนหรือหลังอาหารก็ได้
ปวดศีรษะ คลื่นไส้ ปวดท้อง ค่าตับสูง
ผู้ที่แพ้ยากลุ่ม Azole
ยามีปฏิกิริยากับยาอื่นจำนวนมาก ระวังพิษต่อตับหากใช้นาน
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาป้องกันไมเกรน และบรรเทาอาการวิงเวียนศีรษะ บ้านหมุน
กินก่อนนอน (เพราะยาทำให้ง่วงซึม)
ง่วงซึมมาก น้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น ซึมเศร้า อาการมือสั่นคล้ายพาร์กินสัน
ผู้ป่วยโรคซึมเศร้า หรือพาร์กินสัน
ไม่ควรใช้ติดต่อกันนานหลายเดือนโดยไม่มีแพทย์สั่ง เพราะอาจทำให้มือสั่นถาวรได้
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยารักษาโรคซึมเศร้า ย้ำคิดย้ำทำ (กลุ่ม SSRI)
กินตอนเช้า (ยาอาจทำให้นอนไม่หลับ)
กระสับกระส่าย คลื่นไส้ เบื่ออาหาร นอนไม่หลับ
กำลังใช้ยากลุ่ม MAOI
ยาอยู่ในร่างกายนานมาก ห้ามหยุด/ปรับยาเอง เสี่ยงต่อความคิดทำร้ายตัวเองในช่วงสัปดาห์แรกๆ
เก็บพ้นแสงแดด
ยารักษาโรคซึมเศร้า และโรคย้ำคิดย้ำทำ (OCD)
กินก่อนนอน (เพราะมักทำให้ง่วง) หรืองินเช้าหากกินแล้วนอนไม่หลับ
คลื่นไส้ อาเจียน ง่วงซึม ท้องผูก
กำลังใช้ยารักษาซึมเศร้ากลุ่ม MAOI
ยาทำปฏิกิริยากับยาอื่นจำนวนมาก (ห้ามกินคู่กับ Tizanidine หรือ Ramelteon)
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
