ยาเม็ดคุมกำเนิด (ฮอร์โมนโปรเจสตินเดี่ยว)
กินวันละ 1 เม็ด เวลาเดิมของทุกวัน
เลือดออกกะปริบกะปรอยทางช่องคลอด คลื่นไส้
ผู้ป่วยมะเร็งเต้านม หญิงตั้งครรภ์
ต้องกินเวลาเดิมเป๊ะ ห้ามลืมเด็ดขาดเพื่อประสิทธิภาพการคุมกำเนิดสูงสุด
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาละลายลิ่มเลือด (ป้องกันอัมพฤกษ์/อัมพาตจากหัวใจเต้นผิดจังหวะ)
กลืนทั้งแคปซูลพร้อมน้ำ ห้ามแกะหรือเคี้ยวเด็ดขาด
เลือดออกง่าย ปวดกระเพาะอาหาร อาหารไม่ย่อย
มีเลือดออกรุนแรงในร่างกาย ลิ้นหัวใจเทียม ไตวายรุนแรง
ยาเสื่อมสภาพง่ายมากเมื่อโดนความชื้น ให้แกะออกจากแผงฟอยล์เฉพาะตอนจะกินเท่านั้น ห้ามจัดใส่ตลับแบ่งยา
เก็บในแผงเดิม พ้นความชื้น
ยาทาฆ่าเชื้อรา รักษาเกลื้อน กลาก เชื้อราที่ง่ามเท้า
ทาบางๆ บริเวณที่เป็น วันละ 2 ครั้ง เช้า-เย็น
ผิวลอก แดง คัน
แพ้ยานี้
ให้ล้างมือให้สะอาดและเช็ดแผลให้แห้งสนิทก่อนทายาทุกครั้ง
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาป้ายปากฆ่าเชื้อรา รักษาเชื้อราในช่องปาก (ฝ้าขาวในปาก ลิ้น)
อมยาหรือทาที่แผลในปาก อมไว้นานๆ ก่อนกลืน วันละ 4 ครั้ง
คลื่นไส้ อาเจียน รสชาติเฝื่อนลิ้น
ทารกอายุต่ำกว่า 6 เดือน (เสี่ยงต่อการสำลักยาเข้าหลอดลม)
ยาอาจทำให้ยาละลายลิ่มเลือด (วาร์ฟาริน) ออกฤทธิ์แรงขึ้นจนเลือดออก ต้องแจ้งแพทย์
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
รักษาโรคเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ และซีสต์ที่เต้านม
กินพร้อมอาหาร
สิวขึ้น ขนดก เสียงทุ้ม น้ำหนักตัวเพิ่ม ประจำเดือนขาดหาย
สตรีมีครรภ์ หญิงให้นมบุตร โรคตับ/ไต/หัวใจ รุนแรง
สตรีวัยเจริญพันธุ์ต้องคุมกำเนิด (ชนิดที่ไม่ใช้ฮอร์โมน เช่น ถุงยาง) อย่างเคร่งครัด
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาคลายกล้ามเนื้อ (ลดอาการหดเกร็งรุนแรงจากโรคทางระบบประสาท)
กินตามแพทย์สั่ง (มักเริ่มจากขนาดยาต่ำๆ)
กล้ามเนื้ออ่อนแรง ง่วงซึม ท้องเสีย เป็นพิษต่อตับ
ผู้ป่วยโรคตับรุนแรง
ระวังการใช้ร่วมกับยากดประสาทอื่นๆ ควรลุกขึ้นยืนช้าๆ เพื่อป้องกันหน้ามืด
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
รักษาโรคเรื้อน และโรคผิวหนังบางชนิด
กินพร้อมอาหาร
ซีด (เม็ดเลือดแดงแตก) ปวดศีรษะ ผื่นคัน
ผู้ที่มีภาวะพร่องเอนไซม์ G6PD ชนิดรุนแรง
หากกินแล้วมีไข้ ตัวซีดลง หรือตัวเหลืองตาเหลือง ให้รีบพบแพทย์
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาต้านไวรัส HIV
ต้องกินพร้อมอาหารเพื่อเพิ่มการดูดซึม และกินร่วมกับยาต้านตัวอื่นเสมอ
ท้องเสีย คลื่นไส้ ปวดศีรษะ ไขมันในเลือดสูง
ผู้ที่แพ้ยากลุ่มซัลฟา (ควรระวัง) โรคตับรุนแรง
ยามีปฏิกิริยากับยาอื่นจำนวนมาก (ยาตีกันเยอะ) ห้ามซื้อยาอื่นมากินเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาขับธาตุเหล็ก (ใช้ในผู้ป่วยธาลัสซีเมียที่ต้องรับเลือดบ่อย)
ชนิดเม็ดฟู่: ละลายยาในน้ำดื่ม/น้ำส้ม / ชนิดเม็ดโค้ท: กลืนทั้งเม็ด (กินตอนท้องว่าง)
คลื่นไส้ ปวดท้อง ท้องเสีย ค่าไต/ตับสูงขึ้น
ผู้ป่วยโรคไตวายรุนแรง
ต้องเจาะเลือดติดตามการทำงานของไต ตับ และการได้ยิน อย่างสม่ำเสมอ
เก็บในที่แห้ง ป้องกันความชื้น
ซิลิโคนเจลทาลดเลือนรอยแผลเป็น ป้องกันแผลเป็นนูน (คีลอยด์)
ทาบางๆ ปาดไปในทิศทางเดียวกัน วันละ 2 ครั้ง เช้า-เย็น (ไม่ต้องนวดซ้ำ)
แทบไม่พบผลข้างเคียง
ห้ามทาบนแผลเปิด แผลสด หรือแผลที่ยังไม่ตกสะเก็ด
ต้องรอให้แผลแห้งสนิทและตัดไหมเรียบร้อยแล้วอย่างน้อย 1-2 สัปดาห์ จึงจะเริ่มทายาได้
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาแก้แพ้ ลดน้ำมูก ผื่นคัน (ชนิดไม่ง่วง)
กินวันละ 1 ครั้ง เวลาใดก็ได้
ปากแห้ง ปวดศีรษะ อ่อนเพลีย
ผู้ที่เคยแพ้ยานี้
มีความปลอดภัยสูงและผลข้างเคียงน้อยกว่ายาแก้แพ้รุ่นเก่า
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาสเตียรอยด์ ลดการอักเสบรุนแรง รักษาภูมิแพ้
กินหลังอาหารทันทีตามแพทย์สั่ง ห้ามปรับขนาดยาเอง
หน้าบวม (Moon face) น้ำหนักขึ้น ระคายกระเพาะ นอนไม่หลับ
ผู้ที่มีการติดเชื้อราในร่างกายที่ยังไม่ได้รับการรักษา หรือมีแผลในกระเพาะ
ห้ามกินต่อเนื่องนานโดยแพทย์ไม่ได้สั่ง เพราะจะทำให้กระดูกพรุนและภูมิคุ้มกันตกรุนแรง
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาสเตียรอยด์ฉีด ลดการอักเสบรุนแรง ภาวะสมองบวม หรือป้องกันคลื่นไส้จากคีโม
ฉีดเข้าหลอดเลือดดำ หรือกล้ามเนื้อ
น้ำตาลในเลือดสูง แสบร้อนบริเวณก้นกบขณะฉีด (อาการชั่วคราว) นอนไม่หลับ
ผู้ที่มีการติดเชื้อราในร่างกายที่ยังไม่ได้รักษา
หากฉีดเร็วเกินไปผู้ป่วยจะรู้สึกวูบวาบร้อนที่ก้นกบและอวัยวะเพศ (ควรเดินยาช้าๆ) อาจทำให้ความดันโลหิตพุ่งสูงได้
เก็บอุณหภูมิห้อง
ยาแก้ไอแห้ง (ชนิดไม่มีเสมหะ)
กินเมื่อมีอาการไอ ห่างกัน 6-8 ชม.
ง่วงซึม วิงเวียน คลื่นไส้
ผู้ที่มีอาการไอแบบมีเสมหะ หอบหืดกำเริบรุนแรง
ห้ามใช้ร่วมกับยารักษาโรคซึมเศร้ากลุ่ม MAOI
เก็บพ้นแสงแดด
ยาคลายความกังวล คลายกล้ามเนื้อ กันชัก ช่วยให้นอนหลับ
กินตามแพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด
ง่วงซึมมาก กล้ามเนื้ออ่อนแรง เดินเซ
ต้อหินมุมปิด ผู้ที่มีภาวะหยุดหายใจขณะหลับรุนแรง
ยาอยู่ในร่างกายนาน ระวังผู้สูงอายุลื่นล้มหกล้ม ห้ามดื่มแอลกอฮอล์ และห้ามขับรถ
เก็บในที่มิดชิด
ยากันชักฉุกเฉิน ยาสงบประสาทก่อนทำหัตถการ
ฉีดเข้าหลอดเลือดดำช้าๆ หรือฉีดเข้ากล้าม
ง่วงซึมรุนแรง กดการหายใจ ความดันตก หลอดเลือดดำอักเสบ ปวดเวลาฉีด
ต้อหินมุมปิดเฉียบพลัน
ห้ามฉีดเข้าเส้นเลือดดำเร็วเกินไปเด็ดขาด (ผู้ป่วยอาจหยุดหายใจได้) ห้ามผสมกับยาตัวอื่นในไซริงค์เดียวกัน
เก็บอุณหภูมิห้อง ป้องกันแสง
บรรเทาอาการปวดอักเสบของกล้ามเนื้อ ข้อ หรือเอ็น
กินหลังอาหารทันทีและดื่มน้ำตามมากๆ เพราะยากัดกระเพาะ
ปวดท้อง ท้องอืด คลื่นไส อาหารไม่ย่อย
ผู้ป่วยโรคแผลในกระเพาะอาหาร หอบหืดที่แพ้ NSAIDs
ระวังในผู้ป่วยโรคหัวใจ ความดัน และโรคไต ห้ามกินซ้อนทับกับยาแก้ปวดกลุ่มเดียวกัน
เก็บที่แห้งและพ้นแสง
ยาทาบรรเทาอาการปวดและอักเสบของกล้ามเนื้อ ข้อ หรือเส้นเอ็น
ทาและนวดเบาๆ บริเวณที่ปวด วันละ 3-4 ครั้ง
ระคายเคือง แสบ แดงบริเวณที่ทา หรือผิวแห้ง
ห้ามทาบริเวณแผลเปิด แผลสด หรือรอบดวงตา
ล้างมือด้วยสบู่ทุกครั้งหลังทายาเสร็จ เพื่อป้องกันยาเข้าตา
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
ยาฉีดแก้ปวดอักเสบเฉียบพลันระดับปานกลางถึงรุนแรง (เช่น ปวดนิ่ว ปวดหลังรุนแรง)
ฉีดเข้ากล้ามเนื้อสะโพกลึกๆ ห้ามฉีดเข้าเส้นเลือด
ปวดบวมหรือเป็นก้อนแข็งบริเวณที่ฉีด ระคายกระเพาะ
ผู้ป่วยมีแผลในกระเพาะรุนแรง ไตวาย แพ้ NSAIDs สตรีมีครรภ์ไตรมาส 3
ห้ามฉีดต่อเนื่องหลายวัน ระวังเนื้อตายบริเวณที่ฉีด ห้ามฉีดในเด็ก
เก็บอุณหภูมิห้อง ป้องกันแสง
ยาปฏิชีวนะ รักษาฝี หนอง แผลติดเชื้อที่ผิวหนัง
ต้องกินตอนท้องว่าง (ก่อนอาหาร 1 ชม. หรือหลัง 2 ชม.)
คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย
ผู้ที่แพ้ยากลุ่ม Penicillin
แคปซูลมักมีขนาดใหญ่และติดคอได้ง่าย ควรดื่มน้ำตามมากๆ หลังกลืนยา
เก็บที่อุณหภูมิห้อง ไม่ชื้น
ยาลดอาการปวดเกร็งช่องท้อง และช่วยขับลม
กินก่อนอาหารหรือเมื่อมีอาการ
ปากแห้ง ตาพร่า ง่วงซึม ท้องผูก
ต้อหิน ปัสสาวะขัด ลำไส้อุดตัน
อาจทำให้เหงื่อออกน้อยลง ควรระวังการอยู่ในที่ที่อากาศร้อนจัด
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
รักษาภาวะเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ (ช็อกโกแลตซีสต์)
กินวันละ 1 เม็ด เวลาเดิมทุกวันต่อเนื่องกัน
ปวดศีรษะ คัดเต้านม เลือดออกกะปริบกะปรอย น้ำหนักขึ้น
สตรีมีครรภ์ มะเร็งเต้านม ประวัติลิ่มเลือดอุดตัน
ยานี้ไม่ใช่ยาคุมกำเนิด ป้องกันการตั้งครรภ์ไม่ได้
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
สเปรย์พ่นคอ ลดการอักเสบ บรรเทาอาการปวดเจ็บคอ ทอนซิลอักเสบ
พ่นเข้าในลำคอ 2-4 ปื้ด ทุก 2-3 ชั่วโมง
ชาที่ลิ้นหรือในคอ แสบระคายเคือง
ผู้ที่แพ้ยากลุ่ม NSAIDs
ยามีฤทธิ์เป็นยาแก้อักเสบ (NSAIDs) ห้ามใช้ในผู้ที่มีแผลในกระเพาะรุนแรง หรือหอบหืดจากยาแก้ปวด
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
รักษาภาวะหัวใจล้มเหลว หัวใจเต้นผิดจังหวะ
กินให้ตรงเวลาเป๊ะทุกวัน
เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน การมองเห็นสีผิดปกติ (เห็นแสงสีเหลือง/เขียว)
ภาวะหัวใจเต้นช้าผิดปกติชนิดรุนแรง
ช่วงห่างความปลอดภัยของยาแคบมาก หากเบื่ออาหารหรือเห็นสีผิดปกติ ให้รีบพบแพทย์
เก็บที่อุณหภูมิห้อง
